ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΟΪΚΟΣ

        Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου και διαμένει. Είναι λέκτορας της Φιλοσοφίας στο τμήμα Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Αποφοίτησε από το Πειραματικό Σχολείο του ίδιου πανεπιστημίου. Πραγματοποίησε προπτυχιακές και μεταπτυχιακές φιλοσοφικές σπουδές (και ως υπότροφος), αντίστοιχα, στο Αριστοτέλειο πανεπιστήμιο και στο πανεπιστήμιο της Bourgogne (Γαλλία).
        Κατά την περίοδο 1991-1996 εργάστηκε ως ειδικός μεταπτυχιακός υπότροφος στον τομέα Φιλοσοφίας του Α.Π.Θ.. Στο πλαίσιο της θητείας του σε αυτή τη θέση, εκπόνησε τη διδακτορική του διατριβή με θέμα Φαντασία, και γνώση στο Spinoza (υπό την εποπτεία του καθηγητή Σωκράτη Δεληβογιατζή) και δίδαξε φιλοσοφική ανθρωπολογία, διαλεκτική και πολιτική φιλοσοφία. Κατά το διάστημα 1998-2002 εργάστηκε ως ειδικός επιστήμονας στον τομέα Φιλοσοφίας του Α.Π.Θ., διδάσκοντας κείμενα της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας (μεταξύ αυτών, αποσπασμάτων του Ηρακλείτου, το Συμπόσιο και το Φαίδρο του Πλάτωνα και το Περί Ψυχής του Αριστοτέλη).    
      Έχει δημοσιεύσει φιλοσοφικά βιβλία, καθώς και μελέτες σε ελληνικά και διεθνή φιλοσοφικά περιοδικά. Έχει συμμετάσχει ως εισηγητής σε φιλοσοφικά και επιστημονικά συνέδρια στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Είναι μέλος της Ελληνικής Φιλοσοφικής Εταιρίας, των  Association de la recherche sur l' image (Dijon) και Association des amis de Spinoza (Παρίσι), του Ελληνοϊσπανικού πολιτιστικού συνδέσμου Θεσσαλονίκης και Βόρειας Ελλάδας Federico Garcia Lorca, καθώς και του Ιστιοπλοϊκού ομίλου Θεσσαλονίκης.

Διεύθυνση: Λασκαράτου 17, Θεσσαλονίκη 54646
Τηλέφωνο: 2310.428738 (οικία), 2310.997322 (γραφείο)
Ηλεκτρονική διεύθυνση: < maro@edlit.auth.gr>

Ενδιαφέρεται για τη διερεύνηση της φαντασίας από οντολογική, γνωσιολογική και αισθητική άποψη, στο πλαίσιο μίας θεώρησης των σχέσεων της μεταφυσικής με τη μη μεταφυσική διάσταση του υποκειμένου. Οι εργασίες του κινούνται στο χώρο τόσο της αρχαίας όσο και της νεότερης και σύγχρονης σκέψης. Ένα ειδικότερο ενδιαφέρον του αφορά στην εξέταση της οντολογικής ιδιαιτερότητας και της λογικής της κινηματογραφικής εικόνας (συνεργάζεται με κινηματογραφικά περιοδικά· ετοιμάζει μια εκτενή μελέτη φιλοσοφικής προσέγγισης του κινηματογραφικού έργου του Orson Welles).
        Ο προσανατολισμός των ερευνών του υπαγορεύει τα θέματα των μαθημάτων του, όπως είναι (ενδεικτικά): Θεωρία της φαντασίας (Αριστοτέλης, Descartes, Spinoza, Kant, Corbin), Έρως και φιλοσοφία στον Πλάτωνα, Φιλοσοφία και κινηματογράφος, Φαντασία και γνώση στο Spinoza.

        Έχει δημοσιεύσει, μεταξύ άλλων, και τις ακόλουθες εργασίες:
Spinoza. Φαντασία γνώση και προφητεία, Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 2000, σσ. 314.
        Σε αυτό το βιβλίο εξετάζεται καταρχήν η σπινοζική θέση, σύμφωνα με την οποία η φαντασία, συλλαμβάνοντας πρωτογενώς τις συγκινήσεις του σώματος από, και προς, τα πράγματα, σχετίζεται αμφίσημα με την αλήθεια και την πλάνη: πλανώμαστε όχι με το ότι φανταζόμαστε, αλλά στο μέτρο που δεν ελέγχουμε τη σχέση του περιεχομένου των φαντασιακών ιδεών με την εξωτερική πραγματικότητα. Εκκινώντας από τη διερεύνηση αυτής της αινιγματικής άποψης, επιχειρείται να δειχθεί ότι η φαντασία, ενώ συμβάλλει στην παραγωγή μιας γνώσης που ρυθμίζεται από τον ορθό λόγο και την ενορατική νόηση, χαρακτηρίζεται από μια δική της, εσωτερική λογική, που συνίσταται στην ανάληψη του νοητικού από το παραστατικό στοιχείο. Υπό την έννοια αυτή, η φαντασία αποτελεί από μόνη της ένα ιδιότυπο είδος γνώσης. Το τελευταίο, όπως δείχνουν τα σπινοζικά κείμενα, συνδέεται άμεσα με την αυτόνομη δράση του σώματος, δεν αντιβαίνει κατ' ανάγκη προς τον ορθό λόγο, συλλαμβάνει με έναν ειδικό τρόπο τη λογική των γεγονότων και λειτουργεί ως φορεάς της αποκάλυψης πραγμάτων από το Θεό στους ανθρώπους (προφητική γνώση).

Πλάτων, Φαίδρος. Μελέτη, μετάφραση, σχόλια. Θεσσαλονίκη, Εκδόσεις Ζήτρος, 2002, σσ. 428.
       Μεταφράζεται και σχολιάζεται το πλατωνικό έργο. Επίσης προτείνεται μια επιλογή βιβλιογραφίας. Ο έρωτας και ο λόγος, δηλαδή τα κύρια θέματα του διαλόγου, καθώς και η σχέση μεταξύ τους, εξετάζονται στην εισαγωγική μελέτη Η οντολογία του έρωτα και η αισθητική του λόγου (σσ. 9-151). Εντοπίζεται η ιδιαιτερότητα του πλατωνικού έρωτα προπάντων στον εξωτερικό χαρακτήρα της υπέρβασης του πόθου για την αισθησιακή ομορφιά, από τη μανία για το ιδεατό κάλλος (πρώτο κεφάλαιο: «Ο πλατωνικός έρωτας»). Τονίζεται η σύνδεση μεταξύ της αναμνησιακής αναγωγής στο ωραίο και της εσωτερικής σχέσης της υποκειμενικότητας του γραπτού λόγου με την αλήθεια (δεύτερο κεφάλαιο: « Η εσωτερικότητα του λόγου και του έρωτα»). Επιχειρείται να δειχθεί η ειδική λειτουργία της παλινωδίας (του δεύτερου λόγου του Σωκράτη) ως γραπτού φορέα μιας δραματικοποίησης της (αυτόνομης) κίνησης της ερωτευμένης ψυχής (τρίτο κεφάλαιο: «Η δραματική εικόνα της κίνησης και ο λόγος για τον έρωτα»).

«Φαντασία και μορφική σκέψη. Ο  Eugenio D' Ors και η αισθητική του πορτραίτου», Επιστημονική Επετηρίδα του τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής του Α.Π.Θ., περίοδος Γ', τόμος Α', Θεσσαλονίκη, 1989-95, σσ. 93-110.
        Αναπτύσσεται η άποψη ότι, στο πλαίσιο της αισθητικής του πορτραίτου του Eugenio D' Ors, η μορφική σκέψη, παράγοντας μια σύγκλιση του αισθητού με το αφηρημένο κατά τη φάση της «ανάστασης» (resurreccion), εκφράζεται ως στοχαστική φαντασία, η οποία συλλαμβάνει την υποκειμενική όψη του αιώνιου.

«Το δίλημμα 'μύθος ή ιστορία;' και η αμφισημία της φαντασίας», Φιλόλογος, νο 84, 1996, σσ. 149-69.
        Με κεντρικό πεδίο αναφοράς τη λογική της οραματικής γνώσης στο έργο του Henry Corbin, διερευνάται η δυναμική της αντίθεσης ανάμεσα στη σκέψη, η οποία εγκαθιδρύει το δίλημμα «(εξωτερική) ιστορικότητα ή μη πραγματικότητα;» και στην ενεργητική φαντασία ως παραγωγό των φανταστικών μορφών (formes imaginales), δηλαδή των εκλεπτυσμένων, έντονων και στοχαστικών εικόνων.
[Ο συγγραφέας του άρθρου επεξεργάζεται το σχέδιο μιας μελέτης με θέμα τη λογική του φαντασικού (imaginal).]

«Η γλώσσα και η αλήθεια του κινηματογράφου», Ίνδικτος, τεύχος 13-14, Φεβρουάριος 2001, σσ. 157-70.
        Εξετάζεται ο εκφραστικός κώδικας του κινηματογράφου ως εκδήλωση της οντολογικής του ιδιαιτερότητας και φορέας της λογικής του. Η  εναρκτική θέση ότι ο κινηματογράφος καθιστά ορατή τη δυναμική της κίνησης συνδέεται με τον εντοπισμό μιας ενστικτώδους τάσης της κίνησης να καθίσταται στοχαστική όταν αναλαμβάνεται από τη φαντασία.